از آزادی بیان وکلای دادگستری تا زندانی شدنِ وکیل الرعایای ترک همدانی
![دادگستری | آزادی از آزادی بیان وکلای دادگستری تا زندانی شدنِ وکیل الرعایای ترک همدانی](/wp-content/uploads/2024/05/5212656.jpg)
وکیل زندانی، ترک همدانی که حُسن نیت اخلاقی و سرشتِ نیک انسانی و حرفه ای وی زبان زد همگان و شهرۀ آفاق بوده و در سلامت اندیشه و درستی کارکرد با حُسن نیت وی تردیدی نیست و از آن روی نیز هست که به جهت وکالت رایگان گستردۀ بسیاری از شهروندان و عدم رویکرد مادی حرفه ای به وکالت نسبت به آنها بعنوان” وکیل الرعایا ” شهرت یافته و کانال حقوقی و حرفه ای وی نیز به همین نام نهاده شده است تا به نیکی و نکویی؛ بیانگر” پندار نیک و گفتار نیک و کردار نیکِ وکیل الرعایای ترک همدانی” باشد و همین مهم نیز وی را بس…
با شناخت حرفه ای نزدیک به دو دهه از منش اخلاقی و رویکردهای انسانی و حرفه ایِ وکیل الرعایای ترک همدانی و مناسبات حقوقی و حرفه ای مشترک و نزدیک فیمابین و آگاهی نسبت به حُسن نیتِ مستمر و سلامتِ مکرر اخلاق و رفتار حرفه ای ایشان و تلاش های حقوق بشری و رسانه ای متعدد وی و برخی از همکاران محترم در مبارزه با فساد و پرونده های مفاسد اقتصادی و سازمانی و دست اندرکاران مربوطه آن؛ پذیرش انتساب اتهام نشر اکاذیب و احراز مستند و مقرون به واقعِ” رکن معنوی بزۀ مورد ادعا ” نسبت به وی قابل تامل بوده و با فرض وقوع رکن مادی مورد ادعا نسبت بدان، احراز و انتساب مستند رکن معنوی و ارکان آن از حیث قانونی محل تامل بیشتر و شایسته مداقّه و بازنگری است….
از اینرو، صد البته خوب است قوه قضاییه و مقام عالی دادستان در مقام تعمیم نگاه کلی و عام قانونی و قضایی خویش نسبت به اظهار نظرات منتشرۀ دست اندرکاران و مقامات عالی رتبۀ مربوطه و رویکردها و کارکردهای آن در زمینه های مختلف، بدون هر گونه تبعیض و تمایزی نسبت به سایر شهروندان و فعالان حرفه ای و رسانه ای به مانند پرونده قضایی آقای ترک همدانی به حکم اصلِ” برابری مسیولان و مردم” و” حمایت برابر قانون” از آنها وفق اصول نوزدهم و بیستم قانونی برآمده و همانند رویکرد حمایت گرانه آنها از گشت ارشاد و طرح نور(قبل از تصویب نهایی لایحه عفاف و حجاب، با وجود ایرادات قانونی مطروحه شورای نگهبان نسبت بدان/khabaronline.ir/xm9WP) و مانند آنها (صرفنظر از عدم صلاحیت تفنینی فراجا نسبت بدان و گشت ارشاد : khabaronline.ir/x4HDNو ضرورت تغییر رویکرد پلیس نسبت به حقوق شهروندی مردم : khabaronline.ir/x8jGC و هشدار مکرر حقوقدانان به ناجا / فراجا نسبت به نقض حقوق شهروندی مردم : khabaronline.ir/xjVnv، khabaronline.ir/xjW2n وkhabaronline.ir/xjWGT)- با اعلام جرم و ورود به موقع مراجع قضایی مذکور در تعقیب مسیولیت های قانونی مدیران و مسیولانِ ناقض حقوق شهروندی و بشر و آقا زاده های در گشت و گذر مربوطه و تعقیب مسیولیت های قانونی قوای سه گانۀ پیشین نسبت به کارکرد ایام تصدی آنها در قوه مجریه؛ موجبات صیانت از حقوق عامه را در زمینه های حمایت از حقوق شهروندی و بشر، محیط زیست، بورس و بازار سرمایه، خشونت علیه زنان و دختران، نقضِ حق بر سلامت و حق بر حیات و منع دسترسی به داروهای اساسی شهروندان، آلودگی کلان شهرها، قراردادهای کلان اقتصادی و سازمانی و فسادهای فزاینده در زمینه های گوناگون منتشره در جامعه، با قید فوریت و جدیت فراهم نمایند و انتظار متعارف شهروندان نسبت به موارد مذکور نیز بدون پاسخ و تعقیب یا ترک فعل احتمالی مراجع قضایی نسبت به آنها نماند و موجبات انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات مربوط بدانها را نیز فراهم سازد(https://rc.majlis.ir/fa/law/show/780303) تا در نبود ارادۀ احتمالی نسبت بدان یا و عدم تعقیب جدی احتمالیِ محورهای مزبور نسبت به کارکرد آقا زاده ها و مدیرانِ وابسته و پیوسته بدانها، در نگاه وکیل الرعایای ترک همدانی و دیگر کنشگران مدنی و حرفه ای و گزارشگران فساد و سود زنندگان رسانه ای آن منجر بدان نیز نگردد که با خود گوید ؛” از طلا بودن پشیمان گشته ایم، مرحمت فرما و ما را مِس نما…” !
با این حال، صرفنظر از ترتیب رسیدگی به پرونده مطروحه شکایت دادستان پیشین و مخلوع تهران نسبت به این وکیل مدافع حقوق بشری و فعال رسانه ای و ابعاد حقوقی و قضایی آن و اشکالات و ایرادات قانونی احتمالی وارده نسبت به روند قضایی و دادرسی پرونده، بنا به اظهار نظر وکیل مدافع ایشان در آن پرونده(https://vokalapress.ir/?p=56901) و بدون هر گونه پیش داوری نسبت به جهاتِ موجهۀ انتساب مطروحه به آقای مصطفی ترک همدانی یا عدم قابلیت انتساب آن به حکم انصاف و عدالت قضایی، ولو با صدور رای دادگاه ذیربط و تعقیب روند اجرایی پرونده وی- پرسش های حقوقی متعددی نسبت به وضعیت زندانی شدن این وکیل مدافع شهیر ایرانی مطرح است :
1- نظر به تکلیف قانونی و حرفه ای یک وکیل دادگستری به دفاع از حقیقت و بیان واقعیت به اعتبار سوگند حرفه ای اتیانی و به تجویز اصل هشتم قانون اساسی، مبنای قانونی ادعای انتساب انتشار یک خبر یا اعلام نظر حرفه ای و حقوقی نسبت بدان بعنوان” نشر اکاذیب”، به ترتیب منتشره درباره وضعیت حقوقی پرونده ایشان چیست؟ و مستند کذب بودن آن چه می باشد؟
2- مبنای حقوقی و قانونی مستند برابری قضایی و رویه ایِ یکسانِ شاکی وکیل مدافع مذکور با دارا بودن سوابق متعدد قضایی(دادستان پیشین تهران، معاون پیشین دادستان کل کشور و…) و حمایت قانونی برابر از وی(khabaronline.ir/x5bSt) نسبت به وکیل ترک همدانی در جایگاه متهم، ولو بعنوان یک وکیل دادگستری، در راستای مرعی داشتنِ الزامات قانونی مقرر در اصول نوزدهم و بیستم قانون اساسی و موازین قانونی مقرر در قانون آیین دادرسی کیفری در فرایند رسیدگی های قضایی پرونده منجر به محکومیت وی چیست؟ و کارکرد مستند و رویه ای قضایی رعایت آن کدامست؟
3- آیا محکومیت وکیل الرعایای ترک همدانی در فرایند رسیدگی قضایی و زندانی شدن وی در راستای اجرای حکم صادره ملازمه با محکومیت این وکیل حقوق بشری و کنشگر مدنی و حرفه ای در” قضاوت شهروندان” و نگاه و وجدان بیدارِ افکار عمومی، تاریخ و رسانه ها داشته و همنوا با آن و همصدا با محکومیت وی نیز خواهد بود؟!
4- آیا زندانی شدن وکیل الرعای ترک همدانی موجب تخدیش و بی اعتباری یک وکیل مدافع حقوق بشری در راستای آزادی بیانِ با حِسن نیت وی خواهد شد و یا از وی” چهره ای قهرمان و کنشگری یادمان” در آیینۀ دل و ذهن مردم و رسانه ها و جامعه حرفه ای وکالت خواهد ساخت؟!
5- قضاوت و داوری مردم و شهروندان نسبت به رویکرد حرفه ای وکیل الرعایای ترک همدانی و شاکی ایشان و سوابق قضایی و اجتماعی و سازمانی پیشین و مرتبط وی در دادگاه مطبوعات، حوادث/ بازداشتگاه کهریزک، تامین اجتماعی، پرونده مرحوم زهرا کاظمی، گزارش کمیته اصل 90 مجلس ششم، کمیته تحقیق و تفحص مجلس شورای اسلامی(دوره ششم و هفتم) و کمیته حقیقت یاب مجلس و…؛ صرفنظر از محتوای پرونده های قضایی و مراتب اعلامی و منتشره در گزارشات مربوطه یا سرنوشت بدفرجام یا نافرجام آنها چگونه خواهد بود؟(https://www.asriran.com/fa/news/310364/) و چگونه می توان در مقام اقناع وجدانی افکار عمومی و رسانه ها و تاریخ نسبت به آندو و کارکردهای قابل قضاوت آنها بود و برآمد؟!
6- توصیف دادگستری و قوه قضاییه از فرایندهای رسیدگی قضایی در پرونده های سعید مرتضوی، با وجود تعلیق از قضاوت در پرونده کهریزک یا ” یکشنبه سیاه” (https://irna.ir/xjbx7H) و انفصال از شغل قضا و در وضعیت مشابه نیز بعنوان” دادستان مخلوع تهران”(khabaronline.ir/x5Pq3، https://www.asriran.com/fa/news/605449/) و برایت های قضایی متعدد و بعدی صادره، از جمله حکم صادره نسبت به” انفصال دایم از خدمات قضایی، پنج سال انفصال از خدمات دولتی و 200 هزار تومان جزای نقدی” نسبت به وی(https://khorasannews.com/newspaper/BlockPrint/588937) با روند رسیدگی قضایی اخیر در پرونده وکیل الرعایای ترک همدانی و محکومیت وی به 91 روز حبس تعزیری و 15 میلیون تومان جزای نقدی مطروحه و زندانی شدنِ بعدی و کنونی وی در راستای اصول دادرسی عادلانه و هنجارهای حقوق بشری و بین المللی نظام دادرسی عادلانه چگونه قابل ارزیابی است؟ و مستند رعایت آنها چه می باشد؟
7- اقدامات مستند حقوقی و حرفه ای کمیسیون حمایت/ صیانت از وکلای دادگستری نسبت به وضعیت حقوقی و زندانی شدن مصطفی ترک همدانی و وکلای مدافع مشابه تاکنون چه بوده است؟
بی شک، آزادیِ بیانِ با حُسن نیت وکلای دادگستری در راستای تعهد حرفه و بین المللی آنها در راستای احترام به اصل حاکمیت قانون و ترویج حق دسترسی به عدالت برای همه ؛ نه تنها یک رویکرد حرفه ای و حقوق بشری جهانی است، بلکه مورد تایید سازمان ملل متحد، قواعد بین المللی و منطقه ای حقوق بشر و مصوبات سازمان های حقوقی و بین المللی مربوطه، از جمله، ” اصول اساسی نقش وکلاء” ، مصوب هشتمین کنگره سازمان ملل متحد در زمینه پیشگیری از جرایم و رفتار با مجرمین در سال 1990 و معروف به ” بیانیه هاوانا ” (khabaronline.ir/xhG7D) بوده و اقدامات حرفه ای و رسانه ای وکلای مدافعِ حقوق بشر در این باره، همواره شایسته تقدیر و بایستۀ تحسین و آفرین می باشد و به قول سهراب سپهری؛” هر کجا هست، باشم، آسمان مال من است، پنجر، فکر، هوا، عشق، زمین، مال من است… چشم ها را باید شست، جور دیگر باید دید، واژه ها را باید شست، واژه باید خود باد، واژه باید خود باران باشد، چترها را باید بست، زیر باران باید رفت، فکر را، خاطره را، زیر باران باید برد، با همه مردم شهر، زیر باران باید رفت… ؛ هر کجا هستم، باشم …آسمان مال من است…” و اینگونه است که ” آسمانِ زندان” از آن اندیشه های آزاد و حرفه ای وکیل الرعایای ترک همدانی و سایر کشنگران مدنی و حرفه ای مشابه بوده که با وجود آنکه، جایشان، زندان نیست، اما تردیدی در درستی اندیشه و راستی پیشۀ رسانه ای و حرفه ای دادگرانِ دادفرِ دادگستر و متعهد به سوگند اتیانی وکالت نیست و به مانند مولانا بر این باورند که :” داد از او بستان، امیر داد باش…”
از اینروست که کنشگران مدنی و حرفه ای وکالت بر این باورند که دفاع از حقیقت و بیان واقعیت و تلاش برای ترویجِ حق دسترسی به عدالت و تعقیب مسیولیت های قانونیِ مترتب بر نقض حقوق بنیادین بشر با استفاده از ظرفیت های مدنی، رسانه ای و حرفه ای، به ترتیب مورد شناسایی در” اصول اساسی نقش وکلاء” (بیانیه هاوانا/khabaronline.ir/xhG7D) و سوگند حرفه ای آنها در وکالت، همواره با هزینه های پیدا و پنهان حقوقی و حرفه ای برای آنها همراه بوده و نامگذاری 24 ژانویه یا 4 بهمن هر سال بعنوان ” روز وکلای در معرض خطر” از سال 2010 نیز ناشی از آن بوده است.
بر این مبنا، هدف از گرامی داشتِ ” روز جهانی وکلای در معرض خطر” ؛ جلب توجه مقامات دولتی، نهادهای بین المللی، جامعه مدنی، رسانه ها و عموم مردم و آگاهی درباره وکلا در سراسر جهان است که به دلیل حرفه خود؛ مورد آزار، سکوت، فشار، تهدید، آزار و اذیت و شکنجه قرار می گیرند. در همین ارتباط، بنا به توصیه انجمن های بین المللی وکلاء با تمرکز روز جهانی وکلای در معرض خطر در سال 2024 نسبت به وضعیت حرفه ای وکلای دادگستری در ایران، بررسی چالش های پیش روی وکلای در معرض خطر در ایران و خطرهای حقوقی و حرفه ای و انسانی پیش روی آنها و توجه جامعه جهانی نسبت بدان مورد تاکید آن سازمان های بین المللی و حرفه ای وکالت قرار گرفته است تا در وضعیت مشابه نیز دولت و دادگستری ایران خود را متعهد به شناسایی مخاطرات حرفه ای آنها و لزومِ تضمین امنیت انسانی و حرفه ای آنها نمایند :
Day of the Endangered Lawyer 24th January 2024 14th edition-IRAN, https://www.uianet.org/sites/default/files/final_report_iran_del_2024.pdf,p.p.1-44(
با این حال، باید دانست که “جای وکیل، زندان نیست”، آنگونه که ” جای معلم و کنشگر مدنی و حرفه ای و رسانه ای در زندان نیست…” و نمی توان و نباید ” اندیشه ورزی”،” تفکر انتقادی” و” آزادی بیانِ با حُسن نیت شهروندان و کنشگران مدنی و حرفه ای” و تجلیِ” سواد رسانه ای و حرفه ای” ناشی از آنرا بعنوان ” نشر اکاذیب” یا اقدامات مشابه تلقی کرد و در مقامِ در بند کردنِ اندیشه و آزادی بیانِ مورد شناسایی در قانون اساسی و اسناد بین المللی و منطقه ای حقوق بشر، با وجود تعهد ملی و بین المللی دولت ایران به تضمینِ مستمر و موثر آن بود و برآمد… زیرا، کنشگران حرفه ای و رسانه ای دارای دغدغه های ملی و بین المللی مستمر و همیشگی نسبت به جامعۀ ایرانی آزاد و آباد و دل شاد و برابر و برادرِ مذکور در اعلامیه جهانی حقوق بشر بر این باورند؛” همه جای ایران، سرای من است…”، ” چو ایران نباشد، تن من مباد…”
وکیل الرعایای همدانی به زودی به خانواده و جامعه حرفه ای وکالت و کنشگران مدنی و رسانه ای باز خواهد گشت و وکیل ترک همدانی، اساساً، تنها نیست و خانواده محترم و فرزندان نازنین و چشم براه ایشان به سان خانوادۀ بزرگ جامعۀ حرفه ای وکالت بوده و از هر گونه حمایت مادی و معنوی و حرفه ای نسبت به وی و آنها در این ایام مضایقه نخواهند کرد و پس از آن نیز این کنشگر مدنیِ اخلاقی و انسانی و حرفه ای به مانند گذشته و همیشه در جهت احترام به قانون و ترویج دادگری و حق دسترسی به عدالت برای همه گام خواهد برداشت و تردید و خللی در اندیشۀ حرفه ایِ با حُسن نیت وی و دیگر کنشگران حرفه ای و مدنی مشابه و در بند و زندانی نخواهد بود و به مانند همیشه،” گذشته را چراغ راه آینده” خود و جامعه ایرانی و جهانی دانسته و چون فردوسی بر این باورند؛” خداوند کیوان و گردان سپهر، ز بنده نخواهد جز داد و آزیلاز، که اندر جهان، داد ؛ گنج من است، جهان زنده از بخش و رنج من است، جهان سر به سر در پناه من است، پسندیدن داد، راه من است…” و به سان نظامی گنجوی بر این مهم تاکید دارند که ؛” هرکه در این خانه شبی داد کرد، خانۀ فردای خود آباد کرد” و بر آنند که ؛” همه داد کن تو به گیتی درون، که از داد، هرگز نشد کس، نگون…” (علامه دهخدا) و از اینروست که در جهت ایفای مسیولیت حرفه ای و اجتماعی خویش نسبت به سرنوشت حرفه ای و مدنی خویش بی تفاوت و واگرا نبوده و همواره به مانند مولانا بر این باورند که ؛” تو یکی نه ای هزاری، تو چراغِ ( داد ) خود بر افروز…” و اینگونه است که ” من ترا چشم در راهم…”.
* وکیل پایه یک دادگستری و مدرس دانشگاه
آیا شما به دنبال کسب اطلاعات بیشتر در مورد "از آزادی بیان وکلای دادگستری تا زندانی شدنِ وکیل الرعایای ترک همدانی" هستید؟ با کلیک بر روی عمومی، به دنبال مطالب مرتبط با این موضوع هستید؟ با کلیک بر روی دسته بندی های مرتبط، محتواهای دیگری را کشف کنید. همچنین، ممکن است در این دسته بندی، سریال ها، فیلم ها، کتاب ها و مقالات مفیدی نیز برای شما قرار داشته باشند. بنابراین، همین حالا برای کشف دنیای جذاب و گسترده ی محتواهای مرتبط با "از آزادی بیان وکلای دادگستری تا زندانی شدنِ وکیل الرعایای ترک همدانی"، کلیک کنید.